Η ΕΕ δεν μπορεί να αποδεχθεί παραβιάσεις του διεθνούς δικαίου, λέει ο Κόστα

Η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν μπορεί να αποδεχθεί παραβιάσεις του διεθνούς δικαίου στην Κύπρο, στη Λατινική Αμερική, στη Γροιλανδία, στην Ουκρανία ή στη Γάζα, δήλωσε ο Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Αντόνιο Κόστα, κατά την ομιλία του στην Τελετή Έναρξης της Κυπριακής Προεδρίας του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης στη Λευκωσία.
Κατά την ομιλία του, ο Αντόνιο Κόστα τόνισε τη σημασία της Κυπριακής Προεδρίας στη συνέχιση της στήριξης της ανοικοδόμησης της Ουκρανίας, στην προώθηση της πορείας προς την ευρωπαϊκή ολοκλήρωση και στην προετοιμασία του επόμενου σταδίου των συζητήσεων για τον προϋπολογισμό της ΕΕ.
Απευθυνόμενος στον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, Νίκο Χριστοδουλίδη, ο κ. Κόστα είπε ότι υπό την ηγεσία του «θα συνεχίσουμε να κάνουμε την Ευρώπη πιο ασφαλή, πιο ευημερούσα, πιο ενεργή και πιο ενωμένη». Σημείωσε ότι το μότο της Κυπριακής Προεδρίας «Μια αυτόνομη Ένωση. Ανοικτή στον Κόσμο» δεν θα μπορούσε να είναι πιο επίκαιρο, προσθέτοντας ότι η Κύπρος φέρνει μια μοναδική προοπτική σε αυτό το έργο, ως μεσογειακό νησιωτικό κράτος στο σταυροδρόμι Ευρώπης, Μέσης Ανατολής και Αφρικής. «Η Κύπρος κατανοεί τη σημασία της οικοδόμησης γεφυρών, της ενίσχυσης του διαλόγου και της εργασίας προς συμπεριληπτικές, ευρωπαϊκές λύσεις».
Ανέφερε ότι η Κύπρος αναλαμβάνει το πηδάλιο του Συμβουλίου σε μια πολύ απαιτητική στιγμή, κατά την οποία η διεθνής τάξη που βασίζεται σε κανόνες δέχεται επίθεση, υπονομεύοντας την πολυμέρεια, το δίκαιο εμπόριο και τις θεμελιώδεις αρχές του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών. «Η ίδια η ιστορία της Κύπρου, με την κατοχή και τη διαίρεση, της έχει προσφέρει μια πολύ συγκεκριμένη κατανόηση της καθοριστικής αξίας του διεθνούς δικαίου για την ειρήνη και τη σταθερότητα μεταξύ των εθνών», είπε.
«Η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν μπορεί να αποδεχθεί παραβιάσεις του διεθνούς δικαίου – είτε στην Κύπρο, είτε στη Λατινική Αμερική, είτε στη Γροιλανδία, είτε στην Ουκρανία, είτε στη Γάζα», υπογράμμισε ο κ. Κόστα. Αναφερόμενος στη Γροιλανδία, τόνισε ότι ανήκει στον λαό της. «Τίποτα δεν μπορεί να αποφασιστεί για τη Δανία και για τη Γροιλανδία χωρίς τη Δανία ή χωρίς τη Γροιλανδία. Έχουν την πλήρη στήριξη και αλληλεγγύη της Ευρωπαϊκής Ένωσης», είπε.
Συνέχισε λέγοντας ότι η Ευρώπη θα παραμείνει σταθερός και αταλάντευτος υπερασπιστής του διεθνούς δικαίου και της πολυμέρειας. «Εμείς, οι Ευρωπαίοι, έχουμε μάθει από τη δική μας ιστορία ότι ο μονομερής δρόμος είναι μια ταχεία οδός προς τη σύγκρουση, τη βία και την αστάθεια. Η ρωσική εισβολή στην Ουκρανία το απέδειξε για ακόμη μία φορά πολύ καθαρά. Πρόκειται για έναν πόλεμο επιθετικό που συνιστά κατάφωρη παραβίαση του διεθνούς δικαίου και των αρχών που κατοχυρώνονται στον Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών», είπε, αναφερόμενος στη σταθερή στήριξη της ΕΕ προς την Ουκρανία, η οποία, όπως είπε, αποτελεί τολμηρή υπεράσπιση αυτών των αρχών, που συμμερίζονται έθνη σε ολόκληρο τον κόσμο.
«Γι’ αυτό θα συνεχίσουμε να αγωνιζόμαστε για μια δίκαιη και διαρκή ειρήνη στην Ουκρανία. Στο τελευταίο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, δεσμευτήκαμε να παράσχουμε στην Ουκρανία τους χρηματοδοτικούς πόρους που χρειάζεται για τα επόμενα δύο χρόνια. Και χθες, στο Παρίσι, μαζί με ομοϊδεάτες εταίρους, συμφωνήσαμε στις εγγυήσεις ασφάλειας που χρειάζεται η Ουκρανία για να αποτραπεί περαιτέρω επιθετικότητα», σημείωσε, προσθέτοντας ότι η Κυπριακή Προεδρία θα αποτελέσει επίσης κρίσιμη στιγμή για τη συνέχιση της στήριξης της ανοικοδόμησης της Ουκρανίας και για την αποφασιστική πρόοδο στην πορεία προς την ευρωπαϊκή ολοκλήρωση.
«Αυτή θα είναι η καλύτερη επένδυση που μπορεί να κάνει η Ευρωπαϊκή Ένωση για να διασφαλίσει μακροπρόθεσμη ειρήνη, σταθερότητα και ευημερία στην Ευρώπη. Σε αυτόν τον πολυπολικό κόσμο, μια διευρυμένη Ευρωπαϊκή Ένωση σημαίνει μια ισχυρότερη, ασφαλέστερη και πιο ειρηνική Ευρώπη εντός και εκτός», είπε ο Αντόνιο Κόστα.
Ανέφερε επίσης ότι η επόμενη διεύρυνση, προς την Ουκρανία, τη Μολδαβία και τα Δυτικά Βαλκάνια, είναι καθοριστική για την ενίσχυση της Ένωσης ως γεωπολιτικού παίκτη. «Για να καταστεί η διεύρυνση πραγματικότητα, πρέπει να δράσουμε ταυτόχρονα σε δύο μέτωπα. Πρώτον, χρειάζεται να συνεχίσουμε τις μεταρρυθμίσεις στις υποψήφιες χώρες. Δεύτερον, η Ευρωπαϊκή Ένωση πρέπει να προετοιμαστεί για να υποδεχθεί νέα μέλη», τόνισε.
Σε ό,τι αφορά την Ουκρανία, είπε ότι η πρόοδος στη διεύρυνση είναι ιδιαίτερα επείγουσα τους επόμενους μήνες, ώστε να αντικατοπτρίζει τον εντυπωσιακό ρυθμό μεταρρυθμίσεων της χώρας. «Η προσχώρηση αποτελεί κεντρικό στοιχείο κάθε ειρηνευτικής συμφωνίας – ως βασικό θεμέλιο για τη μελλοντική ευημερία και ανάπτυξη της Ουκρανίας», υπογράμμισε.
Πρόσθεσε επίσης ότι το 2026 είναι σημαντικό και για την προσχώρηση της Μολδαβίας και των εταίρων των Δυτικών Βαλκανίων. Για το Μαυροβούνιο είπε ότι οι επόμενοι 12 μήνες μπορούν να φέρουν την ολοκλήρωση των ενταξιακών διαπραγματεύσεων, «και ελπίζουμε ότι η κατάρτιση της Συνθήκης Προσχώρησής του μπορεί να ξεκινήσει πολύ σύντομα», κατά τη διάρκεια της Κυπριακής Προεδρίας.
Ο κ. Κόστα ανέφερε ότι το 2025 προτεραιότητα ήταν η δημιουργία των δομικών στοιχείων της Ευρώπης της Άμυνας. «Πρέπει να συνεχίσουμε την υλοποίηση αυτής της ατζέντας και να επιταχύνουμε το έργο μας προς την Ευρωπαϊκή Ετοιμότητα για την Άμυνα".
Επιπρόσθετα, ανέφερε ότι το 2026, σε στενή συνεργασία με την Επιτροπή, πρέπει να δοθεί νέα ώθηση στην οικονομική ανταγωνιστικότητα της Ευρώπης. "Διότι η κοινωνική συνοχή χωρίς ευημερία δεν είναι βιώσιμη". Γι’ αυτό, είπε, στις 12 Φεβρουαρίου, θα συγκαλέσει μια συνεδρία των Ευρωπαίων Ηγετών για να συζητήσουν πώς μπορούν να αξιοποιήσουν καλύτερα το πλήρες δυναμικό της ενιαίας αγοράς της Ευρώπης, τόνισε.
Αναφερόμενος στο εκτεταμένο δίκτυο εμπορικών συμφωνιών της ΕΕ, που καλύπτει 78 χώρες, είπε ότι συνεχίζει να διευρύνεται, όχι μόνο με τις χώρες της Mercosur, αλλά και με πρόοδο στις διαπραγματεύσεις με χώρες όπως η Ινδία, η Ινδονησία, η Ταϊλάνδη, η Μαλαισία, οι Φιλιππίνες και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα. «Ως προβλέψιμος και αξιόπιστος εταίρος, η ατζέντα δίκαιου εμπορίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης διαμορφώνει τους παγκόσμιους οικονομικούς κανόνες και προάγει την κοινή ευημερία με εταίρους σε ολόκληρο τον κόσμο», σημείωσε.
Συνέχισε λέγοντας ότι οι φιλοδοξίες της ΕΕ στην ασφάλεια, την ανταγωνιστικότητα και την κοινωνική συνοχή απαιτούν έναν μακροπρόθεσμο προϋπολογισμό που θα την εξοπλίζει με τους αναγκαίους πόρους. «Μέχρι το τέλος του 2026, πρέπει να συμφωνήσουμε σε ένα πλαίσιο που θα αντικατοπτρίζει τις ανάγκες και τις φιλοδοξίες μιας Ευρώπης που δεν είναι μόνο ασφαλής και ανταγωνιστική, αλλά και δίκαιη και ανθεκτική. Η ηγεσία της Κύπρου θα είναι καθοριστική για την προετοιμασία του επόμενου σταδίου των συζητήσεων για τον προϋπολογισμό, διασφαλίζοντας ότι οι χρηματοδοτικοί μας πόροι ευθυγραμμίζονται με τους στόχους μας», υπογράμμισε.
Τέλος, πρόσθεσε ότι η εγγύτητα της Κύπρου και η διπλωματική της εμπλοκή με τη Μεσόγειο, τη Μέση Ανατολή και τον Κόλπο αποτελούν βασικό πλεονέκτημα για τις σχέσεις της Ευρώπης με όλες αυτές τις περιοχές. «Η Κύπρος διαδραματίζει κεντρικό ρόλο, ιδίως μέσω της ηγεσίας της στην ανθρωπιστική βοήθεια προς τη Γάζα, με την πρωτοβουλία Αμάλθεια να διασφαλίζει ότι η βοήθεια φθάνει με ασφάλεια στους αμάχους», πρόσθεσε. Η Κύπρος θα συμβάλει επίσης καθοριστικά στον ρόλο της Ευρωπαϊκής Ένωσης στην εφαρμογή του Ειρηνευτικού Σχεδίου για τη Γάζα που έχει εγκριθεί από το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ. «Η ηγεσία της Κύπρου θα είναι εξίσου σημαντική για την ενίσχυση των δεσμών μέσω του Συμφώνου για τη Μεσόγειο», είπε επίσης.
Στο ίδιο πνεύμα, σημείωσε ότι η Πρόεδρος φον ντερ Λάιεν και ο ίδιος θα βρίσκονται στην Ιορδανία τις επόμενες ημέρες για την πραγματοποίηση της πρώτης Συνόδου Κορυφής ΕΕ–Ιορδανίας και ότι θα επισκεφθούν τη Συρία και τον Λίβανο. «Ανυπομονώ για τη συνάντηση των Ηγετών της Ευρωπαϊκής Ένωσης με τους μεσογειακούς μας εταίρους, που έχει προγραμματιστεί για τον Απρίλιο του 2026 εδώ στην Κύπρο», πρόσθεσε.
Τέλος, είπε ότι η αφοσίωση της Κύπρου στην ευρωπαϊκή πορεία, μαζί με τη βαθιά κατανόηση των προκλήσεων που αντιμετωπίζει η ΕΕ, θα της επιτρέψουν να εκπληρώσει αυτόν τον ρόλο με επιτυχία και αποτελεσματικότητα. «Μαζί, θα διασφαλίσουμε ότι η Ένωσή μας θα παραμείνει ενωμένη, ενεργώντας αποφασιστικά προς όφελος όλων των πολιτών μας», κατέληξε.