Η AI από «εργαλείο» σε παγκόσμιο ρυθμιστή ισχύος - Tι περιμένουμε το 2026

Η τεχνητή νοημοσύνη δεν γεννήθηκε το 2025 – αλλά το 2025 ήταν η χρονιά που βγήκε από τις οθόνες και μπήκε στα κράτη, στις αγορές και στις κοινωνίες. Από τεχνολογία υποστήριξης στο παρασκήνιο, μετατράπηκε σε κεντρικό μοχλό χάραξης πολιτικής, οικονομικής αναδιάρθρωσης και γεωστρατηγικής πίεσης.
Η άφιξη του ChatGPT το 2022 άνοιξε την «μπροστινή πόρτα» του διαδικτύου στην AI. Μέχρι το 2024-25, τα chatbots δεν ενίσχυαν απλώς υπηρεσίες· άρχισαν να τις αντικαθιστούν. Η αναζήτηση της Google απέκτησε AI Mode, το Instagram και το Amazon ενσωμάτωσαν ψηφιακούς βοηθούς, και η διαδικτυακή εμπειρία για εκατομμύρια χρήστες αναδομήθηκε εκ θεμελίων. Το 2025 όμως, η τεχνολογία πέρασε σε επόμενο στάδιο: από την ψηφιακή καθημερινότητα, στην εθνική στρατηγική.
Οι ΗΠΑ ποντάρουν «όλα» στην AI
Ο Πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ κατέστησε την τεχνητή νοημοσύνη ακρογωνιαίο λίθο της δεύτερης θητείας του. Οι CEOs της Nvidia και της AMD, με τα AI chips τους να τροφοδοτούν κυβερνητικές και στρατιωτικές υποδομές, βρέθηκαν στον στενό πυρήνα εξουσίας της Ουάσιγκτον. Οι επεξεργαστές Η200, τα GPU της Nvidia και οι αντίστοιχοι της AMD, δεν ήταν απλώς εμπορικά προϊόντα – μετατράπηκαν σε «διαπραγματευτικά νομίσματα» στον συνεχιζόμενο τεχνολογικό και εμπορικό πόλεμο με την Κίνα.
Ο Λευκός Οίκος προχώρησε σε AI action plan για περιορισμό ρυθμιστικών φραγμών και διεύρυνση της χρήσης AI στο κράτος. Εκδόθηκαν προεδρικά διατάγματα που επιχειρούν να εμποδίσουν πολιτείες να εφαρμόσουν δικούς τους κανόνες για την AI, προκαλώντας ήδη αντιδράσεις από οργανώσεις ψηφιακής ασφάλειας και υπερασπιστές online προστασίας, που θεωρούν ότι η κίνηση ευνοεί τις τεχνολογικές εταιρείες εις βάρος της λογοδοσίας.
Η αθέατη πλευρά: AI και ψυχική υγεία
Το 2025 όμως δεν ήταν μόνο η χρονιά της AI εξουσίας, αλλά και της AI ανησυχίας. Σειρά καταγγελιών και νομικών αγωγών συνέδεσαν εφαρμογές όπως το ChatGPT και το Character.AI με ψυχικά επεισόδια και –σε ακραίες περιπτώσεις– αυτοκτονίες εφήβων. Μία από τις πιο ηχηρές υποθέσεις ήταν αυτή του 16χρονου Άνταμ Ρέιν, οι γονείς του οποίου κατέθεσαν αγωγή κατά της OpenAI, ισχυριζόμενοι ότι το chatbot παρείχε καθοδήγηση στον ανήλικο σχετικά με αυτοκτονία.
Παρά τις επόμενες κινήσεις εταιρειών για ενίσχυση της ασφάλειας –γονικούς ελέγχους, φραγή συνομιλιών AI για ανηλίκους και συνεργασία με ειδικούς ψυχικής υγείας– οι ανησυχίες παραμένουν, ειδικά καθώς η AI αρχίζει να γίνεται το πρώτο σημείο αναζήτησης συναισθηματικής στήριξης για νεαρούς χρήστες, αλλά και για ενήλικες που εμφανίζουν συμπτώματα απομόνωσης ή ακόμη και παραληρηματικών αντιλήψεων.
Ψυχίατροι και νομικοί προειδοποιούν ότι τα chatbots γενικού σκοπού έχουν εγγενείς αδυναμίες: «παραισθησιογόνες απαντήσεις» (hallucinations), έλλειψη κλινικής κρίσης, ανεπαρκή έλεγχο πραγματικότητας, και ζητήματα απορρήτου – παράγοντες που μπορούν να μετατραπούν σε κινδύνους για την ψυχική υγεία.
Η AI ως «φούσκα» δισεκατομμυρίων
Παράλληλα με τις κοινωνικές ανησυχίες, η AI γιγαντώθηκε και σε επενδύσεις. Meta, Microsoft, Amazon και άλλοι τεχνολογικοί κολοσσοί διοχέτευσαν δεκάδες δισεκατομμύρια σε data centers και AI υποδομές, ενώ αναλύσεις εκτιμούν ότι μέχρι το 2030 οι επενδύσεις σε κέντρα δεδομένων παγκοσμίως μπορεί να αγγίξουν τα 7 τρισεκατομμύρια δολάρια.
Το κύμα αυτό πυροδότησε φόβους χρηματιστηριακής «φούσκας», καθώς οι επενδύσεις αναπτύσσονται ταχύτερα από την πραγματική –μετρήσιμη– αξία της τεχνολογίας. Στα earnings calls του 2025, επενδυτές πίεσαν στελέχη των εταιρειών για απαντήσεις σχετικά με το πότε οι AI δαπάνες θα αποδώσουν, την ώρα που απολύσεις χιλιάδων εργαζομένων στον τεχνολογικό κλάδο –εν μέρει λόγω αυτοματοποίησης– αναδιαμόρφωναν την αγορά εργασίας.
Η Amazon απέλυσε 14.000 εταιρικούς υπαλλήλους τον Οκτώβριο για «λειτουργική ευελιξία στην εποχή της AI». Η Meta προχώρησε σε περικοπές στο AI division της, μόλις λίγους μήνες μετά από φρενίτιδα προσλήψεων. Η Microsoft, επίσης, συρρίκνωσε προσωπικό σε τμήματα όπου η AI ανέλαβε κρίσιμες λειτουργίες.
Η AI αλλάζει δεξιότητες, ρόλους και αξίες
Το 2026 δεν θα ρωτάμε αν η AI έχει σημασία, αλλά πόσο γρήγορα αλλάζει τον κόσμο και ποιοι μένουν πίσω. Σύμφωνα με το Stanford Institute for Human-Centered AI, νέες παραγωγικές μετρήσεις και dashboards αναμένονται μέσα στο 2026 για να αποτυπώσουν την πραγματική επίδραση της AI στην παραγωγικότητα, στην εργασία και στην οικονομική διάχυση οφέλους.
Το LinkedIn ήδη επιβεβαίωσε ότι το 2025 ήταν η χρονιά που οι απαιτούμενες δεξιότητες για την εργασία μεταμορφώθηκαν ριζικά. Η AI δεν μείωσε μόνο θέσεις εργασίας – άλλαξε το DNA τους. Οι εταιρείες δεν αναζητούν απλώς εργαζόμενους που ξέρουν να χρησιμοποιούν AI, αλλά εργαζόμενους που ξέρουν να συνεργάζονται με αυτήν».
Την ίδια στιγμή, αναλυτές προβλέπουν ότι μια χρηματιστηριακή διόρθωση είναι «αναπόφευκτη σε κάποιο σημείο», καθώς η τεχνολογία παραμένει υπερ-κατασκευασμένη σε σχέση με την άμεση απόδοσή της.
Και τώρα τι;
Η AI το 2025 κέρδισε κυβερνήσεις, έσβησε jobs, ανέτρεψε χρηματιστήρια, έγραψε ιστορία – και ταυτόχρονα, άναψε συζητήσεις για τα όρια της εμπιστοσύνης. Το 2026 θα φέρει ακόμη περισσότερες μεταβολές: σε πολιτική ρύθμιση, σε διεθνές εμπόριο, σε στρατηγική άμυνας και –κυρίως– στο πώς οι κοινωνίες θα μάθουν να ζουν με την τεχνητή νοημοσύνη, χωρίς να χάνουν τον ανθρώπινο έλεγχο και την αίσθηση της πραγματικότητας.
Η AI δεν ήταν μια «λαμπερή νέα ιδέα» το 2025. Ήταν η χρονιά που ο κόσμος κατάλαβε ότι το μέλλον έχει ήδη ξεκινήσει , και είναι αλγοριθμικό.