Σαν κατασκοπευτικό τηλεοπτικό θρίλερ

Του Πατριάρχη
Χρειάζεται κάποιες φορές να ξεκαθαρίζονται ορισμένα πράγματα από την αρχή για να μην δημιουργείται θολούρα και σκιές. Το βίντεο που κυκλοφόρησε χθες από λογαριασμό στο Χ, μπορεί να παρουσιάζει αληθινά γεγονότα ή και όχι. Προφανώς αυτό θα ξεκαθαρίσει όταν ελεγχθεί προσεκτικά κάθε πτυχή που αφορά αυτή την υπόθεση και όταν οι «πρωταγωνιστές» δώσουν την δική τους εκδοχή.
Πέραν όμως του τί λέει το βίντεο είναι και το πως αυτό λέγεται και πως διοχετευεται στην κοινή γνώμη μέσω αναπαραγωγής.
Δεν χρειάζεται κάποιος να διαθέτει κανείς διδακτορικό στις επιχειρήσεις άσκησης επιρροής, μέσω των Social Media, για να αντιληφθεί πως πρόκειται για οργανωμένο σχέδιο, χωρίς αυτό να προεξοφλεί ότι είναι ή δεν είναι ψευδές το περιεχόμενο και η ουσία. Αυτές οι επιχειρήσεις άσκησης επιρροής είναι οργανωμένες προσπάθειες να κατευθυνθεί η κοινή γνώμη σε ένα συμπέρασμα. Το συμπέρασμα σε αυτή την υπόθεση είναι πως ο Πρόεδρος εμπλέκεται εμμέσως σε κύκλωμα διαφθοράς, με πρωταγωνιστές φίλους και συνεργάτες.
Το επίμαχο βίντεο που έκανε την εμφάνισή του από έναν λογαριασμό στο X με το όνομα @EmilyTanalyst, δεν δείχνει να είναι μια απλή, αυθόρμητη διαρροή. Φωνάζει από χιλιόμετρα πως είναι προϊόν επαγγελματικής δουλειάς προσεκτικά σκηνοθετημένο, με επαγγελματικούς τίτλους και μοντάζ και αμπαλαρισμένο με τρόπο που δίνει ευκολία στην αναπαραγωγή από τα ΜΜΕ.
Αυτοί που το ανέβασαν στο Χ χρησιμοποίησαν το κλασσικό «δόλωμα» που οι χρήστες των Social Media συναντούν συχνά: «Δεν μπορώ καν να περιγράψω αυτό που μόλις έλαβα», «Είδηση βόμβα», «Δείτε το πριν το κατεβάσουν» κλπ.
Οι ειδικοί με τους οποίους μίλησα, μου επισήμαναν κάτι που όσο και αν νόμιζα πως έχω μια καλή εικόνα για τον τρόπο λειτουργίας των διαδικτυακών εκστρατειών από τα Social Media, αγνοούσα. Αυτό που μου επισήμαναν είναι η χρήση homoglyphs (ομόγλυφα γράμματα). Πρόκειται για την αντικατάσταση γραμμάτων ενός αλφαβήτου με άλλους χαρακτήρες που μοιάζουν οπτικά αλλά ανήκουν σε άλλα αλφάβητα.
Όπως μου είπαν αυτό δεν το κάνει κάποιος για να δώσει στυλ στην ανάρτηση του, αλλά για να ξεγελάσει τους αλγόριθμους των Social Media. Αυτό στοχεύει στην ανεμπόδιστη αναπαραγωγή και στην δυσκολία των φίλτρων να εντοπίσουν την ανάρτηση
Ένα άλλο θέμα που δημιουργεί σκεπτικισμό είναι η επιλογή ενός μικρού λογαριασμού στο Χ για να γίνει η αρχική πηγή μιας τόσο σοβαρής υπόθεσης που αγγίζει τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας. Ο λογαριασμός Emily Thompson φαίνεται να λειτούργησε ως η σπίθα που άναψε το φυτίλι για να προκληθεί η έκρηξη, από τα συμβατικά ΜΜΕ
Οι καταγραφές των αποσπασμάτων στο βίντεο φέρεται να έγιναν από άτομα που εμφανίστηκαν ως στελέχη επενδυτικών ταμείων με δήθεν ενδιαφέρον για επενδύσεις εκατομμυρίων στον τομέα της ενέργειας. Προφανώς δεν μιλάμε για ένα τυχαίο βίντεο, αλλά για μια ολόκληρη επιχείρηση που περιλάμβανε, προσέγγιση ανθρώπων, καταγραφή, επιλεκτική χρήση αποσπασμάτων και τελική δημοσίευση στον κατάλληλο χρόνο.
Η χρήση του όρου υβριδική επίθεση, από την κυβέρνηση, περιγράφει μια στρατηγική που συνδυάζει την προπαγάνδα, την παραπληροφόρηση και τα ψηφιακά μέσα για να προκαλέσει ζημιά. Αυτό ωστόσο δεν δίνει εξηγήσεις για την ουσία αλλά για την μεθοδολογία.
Η αξιολόγηση που έγινε από τις αρμόδιες υπηρεσίες (Ηλεκτρονικό Έγκλημα της Αστυνομίας και ΚΥΠ) δείχνει ένα «προϊόν συρραφής», αλλά αυτό από μόνο του δεν λέει κάτι. Συνήθως τα περισσότερα βίντεο που κυκλοφορούν έχουν μονταριστεί για πρακτικούς λόγους. Η συρραφή δεν απαντά στο περιεχόμενο του βίντεο, αλλά στο μοτίβο, το οποίο περιλαμβάνει υλικό που θυμίζει στημένο ντοκιμαντέρ, τεχνικά τρικ για να μην αφήνει ίχνη, και επιλογή χρόνου που συμπίπτει με τη διεθνή προβολή της Κύπρου λόγω της Προεδρίας του Συμβουλίου της ΕΕ.
Η αλήθεια για το τι ειπώθηκε σε εκείνες τις επαφές θα κριθεί από την έρευνα και την εξέταση των αρχείων, όμως θα πρέπει να είμαστε όλοι πολύ επιφυλακτικοί τόσο για το μήνυμα του βίντεο όσο και για τις εξηγήσεις της κυβέρνησης.
Όμως όταν μια ιστορία φτάνει στις οθόνες μας τόσο «έτοιμη», τόσο σκηνοθετημένη και τόσο βολικά τοποθετημένη στον χρόνο, δεν ζητά απλώς να την πιστέψεις. Ζητά να σε χειραγωγήσει.
Πιθανότατα το ίδιο να επιχειρεί και η κυβέρνηση αφήνοντας να νοηθεί ότι δέχεται επίθεση από κάποιες ξένες δυνάμεις.
Υπομονή. Κάποτε θα μάθουμε την αλήθεια και ελπίζουμε να είναι σύντομα.