Φρίκη… Υποχρέωνε ανήλικο να κακοποιείται σεξουαλικά από ΑμεΑ γυναίκα

Τα γεγονότα της υπόθεσης είναι από αυτά που θα μπορούσαν να χαρακτηριστούν πρωτοφανή. Ο ανήλικος εκπαιδευόταν ως κουρέας και υφίστατο για χρόνια σεξουαλική κακοποίηση
Με ομόφωνη απόφαση, το Εφετείο απέρριψε την έφεση του Ν.Α.Α, που είχε καταδικαστεί από το Κακουργιοδικείο Λευκωσίας για σειρά σοβαρών αδικημάτων σεξουαλικής φύσης, με θύμα παιδί κάτω των 13 ετών. Η έφεση αφορούσε αποκλειστικά το ύψος των ποινών και όχι την καταδίκη αυτή καθαυτή. Το Εφετείο έκρινε ότι οι συντρέχουσες ποινές φυλάκισης 10 και 12 ετών ήταν αυστηρές, όμως δεν θα μπορούσαν να χαρακτηριστούν «έκδηλα υπερβολικές» ώστε να δικαιολογείται παρέμβαση.
Την σύνθεση του Εφετείου αποτελούσαν οι Δικαστές Στ. Ν. Σταύρου, Α. Κονής και Μ. Παπαδοπούλου. Για τον κατηγορούμενο εμφανίστηκε ως συνήγορος υπεράσπισης ο Τζόναθαν Μπετίτο και τον Γενικό Εισαγγελέα εκπροσώπησε η Μικαέλλα Πασιαρδή,
Τον κακοποιούσε γυναίκα με νοητική υστέρηση
Ο Ν.Α.Α είχε καταδικαστεί στο Κακουργιοδικείο σε 17 κατηγορίες. Όπως αναφέρεται στην απόφαση, ο κατηγορούμενος ήταν κουρέας και απασχολούσε στο κουρείο του ανήλικο εκπαιδευόμενο. Τα επίδικα γεγονότα συνέβησαν μεταξύ Ιουνίου και Ιουλίου 2018, όταν το παιδί ήταν 12 ετών, και εκτυλίχθηκαν στον πάνω όροφο του κουρείου.
Σύμφωνα με τα ευρήματα του Κακουργιοδικείου, το παιδί εξαναγκάστηκε να γδυθεί και να υποστεί σεξουαλική κακοποίηση από ενήλικη γυναίκα, για την οποία καταγράφεται ότι «ως διαφάνηκε» έπασχε από νοητική υστέρηση. Σε άλλο επεισόδιο της ίδιας περιόδου, το παιδί εξαναγκάστηκε να δεχθεί πράξη σεξουαλικού χαρακτήρα από την ίδια γυναίκα και σε τρίτη περίπτωση, το ίδιο παιδί εξαναγκάστηκε να προβεί σε πράξεις σεξουαλικής φύσεως προς τη γυναίκα.
Πέρα από αυτά, το Κακκουργιοδικείο είχε κρίνει ότι οι ενέργειες που περιγράφονται σε κάποιες περιπτώσεις βιντεογραφήθηκαν. Για τον λόγο αυτό απαγγέλθηκαν και κατηγορίες για πρόκληση συμμετοχής σε πορνογραφικές παραστάσεις, ενώ καταγράφεται και παραγωγή βίντεο παιδικής πορνογραφίας.
Διαρκής κακοποίηση
Η απόφαση καταγράφει ακόμη ότι, σε άγνωστες ημερομηνίες κατά το 2017, 2018 και 2019, το παιδί εξαναγκάστηκε να παρακολουθήσει πορνογραφικά βίντεο στο κινητό τηλέφωνο του Ν.Α.Α. Μέρος των κατηγοριών αφορούσε κατοχή υλικού παιδικής πορνογραφίας και διανομή πέντε αρχείων βίντεο μέσω WhatsApp, εφαρμογής ανταλλαγής μηνυμάτων, με υλικό στο οποίο απεικονίζονταν παιδιά κάτω των 13 ετών.
Το Κακουργιοδικείο σε κάποιες ποινές τον καταδίκασε σε φυλάκιση 10 ετών και σε άλλες σε φυλάκιση 12 ετών με τις ποινές να συντρέχουν. Ο Ν.Α.Α με την έφεση ισχυρίστηκε πως οι ποινές είναι έκδηλα υπερβολικές και μη αρμόζουσες στα περιστατικά και ότι το Κακουργιοδικείο δεν απέδωσε τη δέουσα σημασία σε μετριαστικούς παράγοντες. Η πλευρά του Ν.Α.Α υποστήριξε πως ο κατηγορούμενος είχε περιορισμένο ρόλο και στη συνέχισε συνεργάστηκε πλήρως με την αστυνομία και αυτό θα έπρεπε να προσμετρηθεί ως μετριαστικός παράγοντας.
Κεντρικό ρόλος στην κακοποίηση
Το εφετείο ήταν κατηγορηματικό, πως δεν υφίσταται βάση για να παρουσιαστεί η συμμετοχή του Ν.Α.Α στα γεγονότα ως δευτερεύουσα. Το Εφετείο σημείωσε ότι το Κακουργιοδικείο δεν αναγνώρισε, ούτε υπέδειξε, ότι υπήρξε περιορισμένη εμπλοκή. Καταγράφει πως πράγματι δεν προέκυψε μαρτυρία ότι ο ίδιος άγγιξε άμεσα το ανήλικο θύμα, όμως αυτό, σύμφωνα με το Δικαστήριο, δεν μεταφράζεται σε μικρότερη ευθύνη.
Αντίθετα, το Εφετείο δίνει έμφαση στο ότι η κακοποίηση, όπως έγινε αποδεκτό πρωτοδίκως, εκτελέστηκε με τη συνδρομή τρίτου προσώπου, γεγονός που υπό τις περιστάσεις μπορεί να θεωρηθεί επιβαρυντικό. Σε μεταγενέστερο σημείο της απόφασης, το Δικαστήριο προχωρεί ακόμη περισσότερο, χαρακτηρίζοντας «εξωπραγματική» τη συλλογιστική ότι ένα πρόσωπο που επινοεί, οργανώνει, εξωθεί και εξαναγκάζει τη συμμετοχή σε ειδεχθείς πράξεις κατά παιδιού, τις παρακολουθεί, τις βιντεοσκοπεί, κατέχει το προϊόν της βιντεοσκόπησης και, όπως καταγράφεται, απειλεί τον πατέρα του θύματος με το περιεχόμενο, μπορεί να θεωρείται ότι έχει «μόνον περιορισμένο ρόλο».
Με λίγα λόγια, το Εφετείο δεν είδε έναν απλό παρατηρητή αλλά έναν άνθρωπο που κινείται στο κέντρο των γεγονότων, ακόμη κι αν δεν αποδείχθηκε άμεση σωματική επαφή με το παιδί.
Προσπάθησε να δωροδοκήσει μάρτυρα
Στο σκέλος της συνεργασίας με τους ανακριτές επισημαίνεται πως, για να αποτελέσει ισχυρό μετριαστικό παράγοντα, πρέπει να είναι ουσιαστική έως καταλυτική στην εξιχνίαση των αδικημάτων. Δηλαδή δεν αρκεί γενική επίκληση καλής συμπεριφοράς. Το Εφετείο σημειώνει ότι συγκατάθεση σε έρευνα όταν υπάρχει ένταλμα έρευνας δεν συνιστά, από μόνη της, μετρήσιμη ουσιαστική συνεργασία, ούτε θεωρείται συνεργασία, οι καταθέσεις με διαφορετικές εκδοχές κάθε φορά.
Ιδιαίτερη βαρύτητα αποδίδεται σε ένα στοιχείο που το Κακουργιοδικείο είχε αξιολογήσει αρνητικά ως προς τη μεταμέλεια του Ν.Α.Α. Καταγράφεται ότι, ενώ η υπόθεση εκκρεμούσε, υπήρξε προσπάθεια δωροδοκίας μάρτυρα, ώστε να διαφοροποιήσει την κατάθεσή του. Το Εφετείο σημειώνει όπως και το Κακουργιοδικείο ότι τέτοια συμπεριφορά δείχνει απουσία μεταμέλειας και προσπάθεια αποφυγής συνεπειών με άνομο τρόπο. Αυτό, πρακτικά, αδειάζει τον ισχυρισμό ότι υπήρξε γνήσια στάση συνεργασίας που να δικαιολογεί ελάφρυνση πονής.
Το Εφετείο επεσήμανε πως ο καθορισμός της ποινής ανήκει πρωτίστως στο πρωτόδικο Δικαστήριο. Το Εφετείο παρεμβαίνει μόνο σε συγκεκριμένες, αυστηρά καθορισμένες περιπτώσεις, όταν η επιβληθείσα ποινή, είναι έκδηλα ανεπαρκής ή έκδηλα υπερβολική, ή όταν εντοπίζεται σφάλμα αρχής.
Με αυτή την προσέγγιση, δεν αρκεί να ισχυριστεί ένας κατηγορούμενος ότι η ποινή είναι βαριά αλλά οφείλει να αποδείξει ότι υπάρχει προφανής δυσαναλογία ή λάθος νομική προσέγγιση.
Αυστηρός ο Νόμος
Το Εφετείο παραπέμπει ρητά στον περί της Πρόληψης και της Καταπολέμησης της Σεξουαλικής Κακοποίησης, της Σεξουαλικής Εκμετάλλευσης Παιδιών και της Παιδικής Πορνογραφίας Νόμο, Ν. 91(Ι)/2014, σημειώνοντας ότι τα αδικήματα των επίμαχων κατηγοριών προνοούν ποινή φυλάκισης ακόμα και ισοβίων.
Παράλληλα, το Δικαστήριο υπενθυμίζει ότι η προηγούμενη νομολογία είναι χρήσιμη ως καθοδήγηση για το γενικό πλαίσιο, αλλά δεν δεσμεύει με μαθηματική ακρίβεια την επιμέτρηση της ποινής σε κάθε διαφορετική υπόθεση.
Αμετάβλητες οι ποινές των 10 και 12 χρόνων ετών
Για τις δύο κατηγορίες που επιβλήθηκαν ποινές φυλάκισης 10 χρόνων, το Εφετείο αναγνώρισε την αυστηρότητα, αλλά θεώρησε ότι το Κακουργιοδικείο στάθμισε τους μετρήσιμους παράγοντες και κατέληξε σε ποινή που ανταποκρίνεται στη σοβαρότητα των πράξεων. Δεν έγινε δεκτός ο ισχυρισμός περί περιορισμένου ρόλου του Ν.Α.Α, ούτε κρίθηκε ότι υπήρξε συνεργασία που να δικαιολογεί ουσιαστική μείωση ποινής. Ως εκ ούτου, δεν υπήρξε σφάλμα αρχής και οι ποινές δεν χαρακτηρίστηκαν «έκδηλα υπερβολικές».
Στις υπόλοιπες κατηγορίες, όπου επιβλήθηκαν ποινές 12 ετών φυλάκισης, το Εφετείο αντιμετώπισε το επιχείρημα ότι υπάρχει ασυμβατότητα με προηγούμενες αποφάσεις, λέγοντας πως οι συγκρίσεις λειτουργούν ως καθοδήγηση, όχι ως δέσμευση, και ότι η ποινή διαμορφώνεται πάντοτε στη βάση του ιδιαίτερου περιστατικού.
Το Δικαστήριο καταλήγει ότι η ποινή είναι αυστηρή, όμως δεν διαπιστώνεται σφάλμα αρχής ούτε φτάνει το όριο της «έκδηλα υπερβολικής ποινής» που θα επέτρεπε την παρέμβασή του. Έτσι απορρίφθηκε και ο δεύτερος λόγος έφεσης.
Το Εφετείο απέρριψε και τους δύο λόγους έφεσης και οι ποινές παρέμειναν αμετάβλητες.