Από την κυπριακή προεδρία στην… Mercosur και στην Κάλλας

Την εβδομάδα που πέρασε, στην ολομέλεια του Ευρωκοινοβουλίου, είχαμε μεταξύ άλλων, δύο ορόσημα. Την ομιλία του Προέδρου Ν. Χριστοδουλίδη για την ανάληψη της προεδρίας του Συμβούλιου της ΕΕ και την υπερψήφιση για παραπομπή της Συμφωνίας μεταξύ ΕΕ και Mercosur (τέσσερις χώρες της Νότιας Αμερικής) στο Δικαστήριο της ΕΕ.
Ο Κύπριος Πρόεδρος παρουσίασε τις προτεραιότητες της κυπριακής προεδρίας με επίκεντρο την αυτονομία της ΕΕ σε διάφορους τομείς όπως άμυνα, οικονομία, τεχνολογία, κοινωνική συνοχή κ.ά. Ομολογουμένως, ο Πρόεδρος άφησε πολύ θετικές εντυπώσεις. Προσωπικά, εκπροσωπώντας ολόκληρη την πολιτική μου ομάδα, 140 Ευρωβουλευτές από 27 κράτη-μέλη, τόνισα αρχικά τις πρωτοφανείς προκλήσεις στα θέματα ασφάλειας, οικονομίας και κοινωνίας, οι οποίες αλληλοσυνδέονται και επαίνεσα την κυπριακή προεδρία που επικεντρώνεται στην στρατηγική αυτονομία της ΕΕ. Όπως εξήγησα, αυτονομία στην πράξη σημαίνει ισχύς προς τα έξω και κοινωνική συνοχή εντός, ιδίως για στέγαση και ενέργεια και πως αποδεδειγμένα πλέον η Κύπρος αποτελεί γέφυρα της ΕΕ προς την Μ. Ανατολή και πέραν αυτής, αλλά οι Ευρωπαίοι πολίτες απαιτούν συνέπεια σε αρχές και αλληλεγγύη, θέτοντας δύο ερωτήματα:
α) Στην Ουκρανία επιβάλαμε πρωτοφανείς κυρώσεις στον παραβάτη του Διεθνούς Δικαίου. Γιατί στην παράνομη τουρκική κατοχή εδάφους της ΕΕ στην Κύπρο δεν πράξαμε το ίδιο, παρόλο που είναι παραβίαση του Διεθνούς Δικαίου και του δεσμευτικού Χάρτη Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της ΕΕ;
β) Πώς θα συνδυάσουμε την αύξηση της τροφοδοσίας από πηγές εκτός ΕΕ με την στρατηγική μας αυτονομία και κοινωνική συνοχή εντός της Ένωσης;
Καταλήγοντας, υπέδειξα ότι θα συμπορευτούμε για μια ισχυρή και κοινωνική Ευρώπη με αλληλεγγύη.
Στο θέμα της Εμπορικής Συμφωνίας Mercosur, η οποία δεν τέθηκε ακόμη για έγκρισή της από το Ευρωκοινοβούλιο, υπήρξε μια ανατροπή. Με οριακή διαφορά μόλις 10 ψήφων (ήμουν ένας ανάμεσα στους 334 υπέρ της παραπομπής έναντι 324 κατά), η Συμφωνία παραπέμπεται στο Δικαστήριο της ΕΕ για να κρίνει αν η Συμφωνία συνάδει με τις Συνθήκες της ΕΕ, που αποτελούν τον υπέρτατο νόμο. Κανονικά, η Ευρ. Επιτροπή θα μπορούσε να προχωρήσει σε προσωρινή εφαρμογή της Συμφωνίας (σε πτυχές που δεν απαιτείται η έγκριση των Κοινοβουλίων των κρατών) μέχρι την απόφαση του Δικαστηρίου σε 1-2 χρόνια. Ωστόσο, μια τέτοια πρωτοβουλία της Επιτροπής για εφαρμογή της Συμφωνίας, θα προκαλούσε ρήξη με το Ευρωκοινοβούλιο, αφού προηγήθηκε και η δημόσια δέσμευση ότι τυχόν εφαρμογή θα γίνει μετά την απόφαση του Δικαστηρίου.
Στην ολομέλεια είχαμε κι ένα φραστικό επεισόδιο όταν σε συζήτηση για την Ευρωπ. Εξωτερική Πολιτική και Άμυνα, υπέδειξα στην Ύπατη Εκπρόσωπο (κάτι σαν υπουργός Εξωτερικών της ΕΕ) κ. Κάλλας, ότι η συστηματική της παράλειψη για αναφορά στην τουρκική κατοχή στην Κύπρο, δεν συνάδει με την υποχρέωσή της να εκπροσωπεί συλλογικά την ΕΕ βάσει των Συνθηκών. Η κ. Κάλλας σχολίασε ότι «δεν αποτελεί εξωτερική πολιτική» και αντιδρώντας την κάλεσα σε ανοικτή συζήτηση κατά πόσον η τουρκική κατοχή στην Κύπρο εμπίπτει στα καθήκοντά της, αλλά δεν ανταποκρίθηκε. Το χειροκρότημα των Ευρωβουλευτών για την στάση μου ήταν ταυτόχρονα και αποδοκιμασία για την έκδηλη υποκρισία της.
*Ευρωβουλευτής ΔΗΚΟ-S&D